پروپیکونازول یک قارچکش
سیستمیک از گروه تریآزولها (DMI fungicides) است که بهصورت
محلول امولسیون شونده در آب (EC) فرموله میشود و برای کنترل بیماریهای قارچی متنوع در محصولات زراعی، باغی، سبزی و صیفیجات کاربرد دارد. این قارچکش از طریق برگ و ریشه جذب شده و توسط گیاه به بخشهای داخلی منتقل میشود تا اثر حفاظتی و درمانی ایجاد کند. تریآزولها معمولاً در گروه مقاومت FRAC 3 جای دارند.
مکانیسم اثر و مزایا
مکانیسم اثر
پروپیکونازول با
مهار آنزیم lanosterol 14α‑demethylase در مسیر بیوسنتز
ارگوسترول (جزء ضروری غشای سلولی قارچ) عمل میکند. این مهار مانع تشکیل صحیح غشای سلولی قارچ میشود، که نهایتاً باعث اختلال در ساختار غشای قارچ، کاهش تکثیر و توقف رشد پاتوژن میگردد.
مزایا
- اثر حفاظتی و درمانی همزمان قابلیت پیشگیری و کاهش بیماری پس از شروع علائم
- سیستمیک با انتقال xylem‑محور محافظت از بخشهای جدید رشد گیاه
- طیف وسیع کنترل بیماریهای قارچی از جمله لکهها، سفیدک و زنگها
- ماندگاری مناسب جلوگیری از نیاز به تکرار بسیار مکرر سمپاشی
- قابل تلفیق در برنامههای مدیریت تلفیقی بیماریها (IPM)
کاربردها و بیماریهای هدف
قارچکش پروپیکونازول برای کنترل بیماریهای قارچی برگمحور و ساقهمحور در طیف زیاد محصولات استفاده میشود. این نمود کاربردی بهصورت محلولپاشی برگ اجرا میشود و بهترین اثر آن زمانی است که در مراحل اولیه ظهور یا قبل از بروز شدید بیماری بهکار رود.
در محصولات زراعی مانند گندم، جو و برنج، پروپیکونازول برای کنترل زنگها، سفیدکهای پودری، لکههای برگی، شیت بلایت و پوسیدگیهای قارچی بهکار میرود.
در محصولات باغی (انگور، میوههای هستهدار و دانهدار) و صبـزیجات نیز این قارچکش برای کنترل سفیدک پودری، لکههای برگی و برخی بلایتها کاربرد دارد.
مثال بیماریهای هدف:
- زنگ گندم و جو
- شیت بلایت و پوسیدگیهای برگ برنج
- سفیدک پودری انگور و محصولات باغی
- لکههای قارچی در سبزیجات و صیفیجات
موارد ثبتشده در ایران (حفظ نباتات)
در بازار ایران نمونههایی از قارچکشهای حاوی
پروپیکونازول ۲۵٪ EC تحت نامهای تجاری مختلف عرضه شدهاند، نمونههای داخلی برندهای دیگر. این محصولات معمولاً برای کنترل بیماریهایی مانند شیت بلایت برنج، زنگ گندم، فوزاریوم خوشه گندم و سفیدک سطحی کاربرد دارند و هم اثر حفاظتی و هم درمانی گزارش شده است.
بر اساس دادههای ثبت مصرف در برخی منابع فروش سموم، میزان مصرف برای شیت بلایت برنج حدود ۱ لیتر در هکتار، برای زنگ گندم ۰/۵ تا ۱ لیتر در هکتار و یک نوبت سمپاشی در مرحله گلدهی برای برخی بیماریها پیشنهاد میشود.
دوره کارنسک برای گندم و برنج 30 روز
توجه: میزان مصرف دقیق، دوره کارنس و گیاهان هدف باید از برچسب رسمی ثبت سازمان حفظ نباتات ایران استخراج شود تا در گزارش علمی یا کاربرد مزرعه بهصورت دقیق درج گردد.
مزایا، محدودیتها و نکات ایمنی
مزایا
- طیف گسترده کنترل قارچها مؤثر روی بسیاری از پاتوژنهای قارچی
- اثر سیستمیک با انتقال سریع به بخشهای گیاه
- قابلیت پیشگیری و درمان همراه مناسب برای برنامههای مدیریتی بلندمدت
محدودیتها و نکات ایمنی
ممکن است
سمیتی متوسط برای آبزیان داشته باشد و باید از ورود سم به منابع آبی جلوگیری شود؛ بههمیندلیل، رعایت توصیههای ایمنی و فاصله از آبهای سطحی ضروری است.
دوره کارنس
(PHI) بین آخرین سمپاشی و برداشت محصول باید طبق برچسب رسمی رعایت شود (اطلاعات رسمی ثبت مرجع تصمیمگیری است.
استفاده بیرویه یا مکرر میتواند به انتخاب مقاومت قارچها منجر شود؛ بهتر است در برنامههای تناوبی با گروههای دیگر
(مثلاً استروبیلورین یا SDHI) بهکار رود.
جمعبندی
پروپیکونازول یکی از قارچکشهای سیستمیک مؤثر از گروه تریآزولها است که با مهار بیوسنتز ارگوسترول در قارچها عمل میکند و برای کنترل بیماریهایی مانند زنگها، لکهها، سفیدک پودری و بلایتها در محصولات زراعی، باغی و سبزیصیفی استفاده میشود. در ایران نیز نمونههای ثبتشده این قارچکش برای کنترل مجموعهای از بیماریهای قارچی وجود دارد، اما برای کاربرد دقیق و ایمن باید اطلاعات رسمی حفظ نباتات را بهعنوان مرجع در نظر گرفت.
دیدگاهها
هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.